Milgram's experiment als tv-show
Het Franse reality-tv-programma Le jeu de la mort (het spel met de dood) dat de publieke omroep France 2 gisteren uitzond, deed het wereldberoemde onderzoek van Stanley Milgram uit de jaren ’60 nog eens dunnetjes over.
In dit onderzoek moest een proefpersoon elektrische schokjes toedienen aan een andere proefpersoon (in werkelijkheid een acteur ) wanneer deze een fout maakte bij een simpel leeropdrachtje. De schokjes waren nep, maar dit wist de proefpersoon niet. Elke keer dat de acteur een fout maakte, werd de schok zogenaamd heftiger, zelfs tot 450 volt aan toe. De grote vraag was of de proefpersonen aan de onderzoeker zouden gehoorzamen of dat ze zouden weigeren de schokken toe te dienen. Maar liefst 65 procent van alle proefpersonen gehoorzaamde tot de 450 volt aan toe!
Van de 69 deelnemers in het Franse tv-programma diende maar liefst 80 procent de maximale schok toe. Negen kandidaten protesteerden bij 180 volt, en zeven staakten bij 320 en 360 volt. Om te stoppen moesten de deelnemers weerstand bieden aan druk van de presentatrice en het publiek, dat schreeuwde om straf voor het kermende, onzichtbare slachtoffer.
Een kandidaat die was doorgegaan tot de maximale schokken zei achteraf: “De televisie kan niet toestaan dat mensen in een show sterven, dus ik liep geen enkel risico.” Dit is precies het klassieke excuus van beulen. “Ze verschuilen zich achter een absoluut vertrouwen in de autoriteit die zij gehoorzamen. Daarmee pleiten zij zichzelf vrij,” aldus een psycholoog van het Franse tv-programma.
(Bron: NRC Handelsblad)
Rel om zwarte barbiepop
Consumentengedrag is ook sociale psychologie. En discriminatie ook.
Dit weekend staat er een berichtje in de Volkskrant waarin deze twee samenkomen.
In de Verenigde Staten is een rel ontstaan omdat warenhuisketen Walmart zwarte barbiepoppen voor minder geld verkoopt dan blanke barbiepoppen.
In de staat Louisiana, waar zwarten geregeld met racisme worden geconfronteerd, verkoopt Walmart de zwarte Theresa voor 3 dollar en de blanke Ballerina voor 5,93 dollar.
“Beide poppen hadden in het begin dezelfde prijs,” aldus een Walmart-woordvoerster. “Eentje is afgeprijsd vanwege de lagere verkoopcijfers.”
- de Volkskrant, zaterdag 13 maart 2010
Toevallige voorbijgangers (2)
Op twee lokaties in Groningen had ik een wegwerpcamera achtergelaten met de boodschap dat mensen er een foto van zichzelf mee mochten maken (zie ‘Toevallige voorbijgangers (1)’)
De camera in het Stadspark was door iemand kapot gemaakt en hoewel er nog wel een paar foto’s van afgedrukt konden worden, zat daar niets bijzonders tussen.
De camera in het Noorderplantsoen had het beter gedaan. Na mijn vondst in het Stadspark was ik heel blij dat deze camera er nog in één deel lag. En dat niet alleen: meer dan de helft van het rolletje was volgeschoten.
Op de camera in het Noorderplantsoen stonden maar liefst 17 bruikbare foto’s. De meeste mensen hadden inderdaad een foto van zichzelf (of van hun kind, vriend of vriendin) gemaakt. Sommigen van hun hond.
Alle 17 foto’s zijn hier te bekijken.
Toevallige voorbijgangers (1)
Op deze site las ik eens hoe iemand in Atlanta een wegwerpcamera aan een bankje had vastgemaakt met een briefje erbij waarop stond dat mensen er gerust wat foto’s mee mochten maken. Aan het einde van de dag haalde hij het cameraatje weer op en was het rolletje volgeschoten met foto’s van mensen, honden, fietsen, etc.
Ik vond dat dit een soort sociaal psychologisch experiment was, want waarom zou je een foto maken om een totaal onbekende een plezier te doen? En waarom zou je jezelf op de foto zetten als je niet wist wat er vervolgens met die foto’s gedaan zou worden? En waarom heeft niemand het cameraatje meegenomen?
Ik besloot dit experiment ook eens te doen, in Groningen. Op twee lokaties legde ik op een bankje een wegwerpcamera neer: eentje in het Stadspark en eentje in het Noorderplantsoen. Op de rugleuning plakte ik een briefje met de tekst:
Hallo!
Met deze camera kun je een foto van jezelf maken.
Later vandaag kom ik ‘m weer ophalen.
Veel plezier!
Bekijk het resultaat binnenkort op www.brandweermanparkeermeter.nl
Ik vermeldde er dus bij dat de foto’s op internet zouden verschijnen, dat leek me wel zo netjes. Binnenkort kun je hier bekijken wat het heeft opgeleverd!